ფედერალისტი #11 : ჰამილტონი


ფედერალისტი #11 : ჰამილტონი
24 ნოემბერი, 1787
 
ნიუ-იორკის შტატის ხალხს
იმის გამორკვევა, თუ რა მნიშვნელობა აქვს კავშირს აღებმიცემობის დაწინაურებისათვის, ერთი იმ საკითხთაგანია, რომლის შესახებ აზრთა სხვადასხვაობა არაფერს მოგვცემს. პირიქით,  იგი უპირობო  თანხმობას იმსახურებს იმ ადამიანთა მხრივ, რომლებიც საქმეში ჩახედულნი არიან. იგივე უნდა ითქვას როგორც  უცხო ქვეყნებთან ჩვენი ურთიერთობის, ისე იმ დამოკიდებულებაზეც, რომელიც ერთმანეთს შორის გვაქვს.
უკვე შეიმჩნევა ნიშნები იმისა, რომ იმ შემმართებელმა სულისკვეთებამ, რომლითაც გამოირჩევა ამერიკის კომერციული ხასიათი, მშფოთვარე გრძნობები აუშალა ევროპის ზოგიერთ საზღვაოსნო სახელმწიფოს. ისინი შიშს შეუპყრია, რაკი ჰხედავენ, რომ განუხრელად იზრდება ჩვენი წილი საზღვაო აღებმიცემობაში. ეს უკანასკნელი კი მათ იმ ბურჯად დაუგულვებიათ, რომელსაც მათი ზღვაოსნობა და საზღვაო ძალმოსილება ემყარება. მათ შორის ისეთებიც არიან, ამერიკის კონტინენტზე კოლონიებს რომ ფლობენ. Mმათაც ელეთმელეთი მოსდით იმის შემყურეთ, თუ რარიგ მძლავრი სახელმწიფო შეიძლება დადგეს ჩვენგან. ისინი წინასწარ გრძნობენ იმ საფრთხეებს, რასაც მათ სამფლობელოებს ისეთი სახელმწიფოების მეზობლობა უქადის, იგივე მიზნები რომ აქვთ და იმგვარსავე შესაძლებლობებს ფლობენ, ძლევამოსილი საზღვაო სახელმწიფოს შესაქმნელად რომაა საჭირო. ასეთი განწყობილებანი კი იმის მომასწავებელია, რომ ისინი ყოველმხრივ შეუწყობენ ხელს იმგვარი პოლიტიკის ჩამოყალიბებას ჩვენ შორის შუღლის ჩამოგდებაზე რომაა გათვლილი, რათა ზღვაზე ჩვენივე ხომალდებით აქტიური აღებმიცემობა აგვიკძალონ. ეს სახელმწიფოები ამ გზით სამკეცი მიზნის მიღწევას ესწრაფვიან. ჯერ ერთი, ცდილობენ, ხელი აგვაღებინონ იმ განზრახვაზე, რომ მონაწილეობა მივიღოთ ნაოსნობაში, თავისად რომ დაუგულვებიათ. ასევე, იმ სარგებლის მიტაცება ეოცნებებათ, რომელიც ჩვენს ვაჭრობას მოაქვს. დაბოლოს, ერთი სული აქვთ, ფრთები შეაკვეცონ ჩვენს აღმაფრენას, რომელიც მათ ხიფათს უქადის. კეთილგონიერებას რომ არ ვუწევდეთ ანგარიშს, არც ისე რთულია იმის ფაქტებით  დადასტურება, რომ ამგვარ პოლიტიკას ამ სახელმწიფოების მინისტრთა კაბინეტებში თხზავენ.
თუკი გაერთიანებაზე მიმართულ ძალისხმევას არ შევანელებთ, მაშინ სხვადასხვა საშუალებებსაც ადვილად გამოვძებნით, რომ წინ აღვუდგეთ ჩვენდამი ეგზომ მტრულად მომართულ პოლიტიკას.  უპრიანი იქნებოდა, ამერიკის მთელ ტერიტორიაზე შემოგვეღო აკრძალვები, რომლებიც ჩვენს ბაზარზე უცხო სახელმწიფოთა შემოსვლის წესებს დაადგენდნენ. ამას, ვინძლო, მათ შორის დაპირისპირება გამოეწვია: ამერიკის ბაზარზე შეღწევის პრივილეგიის მოპოვება სხვამ არ დაგვასწროსო. ეს რომ მოგონილი შესაძლებლობა არ არის, ყველა დაგვიდასტურებს, ვისაც ძალუძს სათანადოდ შეაფასოს ის, თუ რაოდენ მნიშვნელოვანია ბაზარი, სამ მილიონ ადამიანს რომ მოიცავს ნებისმიერი ქვეყნისთვის, რომელიც  საბაზრო საქონელს აწარმოებს. საქმე ის არის, რომ ჩვენი ქვეყნის მოსახლეობა კვლავაც მზარდი ტემპით მატულობს. მისი დიდი ნაწილი კი სოფლის მეურნეობას მისდევს და არც მომავალში აპირებს მისთვის თავის დანებებას. ასეთი სახელმწიფოსთვის, რა თქმა უნდა, უდიდესი მნიშვნელობა ექნება იმ განსხვავებას, რომელიც ქვემორე ორ მდგომარეობას შორის არსებობს. ერთია, როცა უცხო ქვეყანასთან აღებმიცემობას შუამავლის გარეშე და შენი საკუთარი ხომალდებით აწარმოებ და სრულიად სხვა რამაა, როცა საზღვაო გადაზიდვებს, როგორც ამერიკაში ისე ამერიკიდან სხვისი მეშვეობით და ისიც უცხო ქვეყნის ხომალდებით ახორციელებ. ერთი წამით წარმოვიდგინოთ, რომ ამერიკას ისეთი მთავრობა ჰყავს, რომელსაც ძალა შესწევს, დიდ ბრიტანეთს (რომელთანაც ჯერჯერობით არა გვაქვს სავაჭრო ხელშეკრულება) განუცხადოს: დროა, შენმა ხომალდებმა  ამერიკის პორტებიდან გუდა-ნაბადი აიკრანო. რა ზეგავლენას მოახდენდა ეს ნაბიჯი დიდი ბრიტანეთის პოლიტიკაზე? განა ეს გზას არ გაგვიხსნიდა ერთობ წარმატებული მოლაპარაკებებისკენ იმის თაობაზე, რომ ამ სამეფოს სამფლობელოებში ვაჭრობის ეგზომ სანუკვარი და მნიშვნელოვანი უპირატესობა მოგვეპოვებინა? ამგვარი შეკითხვები სხვა გარემოებებში ადრეც დასმულა. მათზე დამაჯერებელი პასუხებიც გაცემულა. თუმც კი ისინი სათანადოდ დასაბუთებულნი, და ამ აზრით მისაღებნი, არა ყოფილან. ამბობდნენ, ამით ოდნავადაც ვერ ვაიძულებთ დიდ ბრიტანეთს პოლიტიკა შეცვალოსო; ჩვენთან ვაჭრობაში მოსაშუალე ქვეყნად იგი ჰოლანდიას გამოიყენებსო; მისი უშუალო მუშტარები ჰოლანდიელები იქნებიან და ჩვენს ბაზარზე გამოსატანი საქონლის საფასურს მათგან აიღებენო, მაგრამ განა იგი მატერიალურად ერთობ ბევრს არ დაკარგავს იმით, რომ საკუთარ საქონელს სხვა ქვეყანას გადააზიდვინებს ნაცვლად იმისა, რომ იგი თვითონ გადაზიდოს? განა ჰოლანდიელები თავიანთ ჯიბეში არ გადაქაჩავენ იმ სარგებლის მნიშვნელოვან ნაწილს, რომელიც მას ამ ვაჭრობიდან უნდა მიეღო? და განა ისინი ამას მათ მიერ გაწეული მომსახურებისა თუ რისკის საფასურად არ ჩათვლიან? განა იმ ერთი შეხედვით უბრალო გარემოებას, რომელსაც გემების დაქირავება ჰქვია, არ შეუძლია ქვეყანას დიდი დანაკლისი განაცდევინოს? განა  იმით, რომ დიდ ბრიტანეთს  ვაჭრობის ასეთ შემოვლით გზებს მოვახვევთ თავს, მის კონკურენეტებს ხელ-ფეხი არ გაეხსნებათ? თუკი ბრიტანული საქონლის ფასებს ავწევთ ჩვენს ბაზრებზე, განა ამით ამ სახელმწიფოს მეტოქეთა ხელში არ აღმოჩნდება ბრიტანული აღებმიცემობის ერთობ სარფიანი დარგი?
თუ საკითხს გულდასმით განვიხილავთ, მაშინ ადვილად მივხვდებით, თუ რა ზიანის მიყენება შეუძლია ყოველივე ამას დიდი ბრიტანეთისთვის. საქმე ის არის, რომ ბრიტანელი ხალხის უდიდესი ნაწილი ამერიკასთან ვაჭრობას უჭერს მხარს. ამას ისიც ემატება, რომ ვესტ ინდოეთის კუნძულებს გული აქვთ გაწყალებული ამ ქვეყანასთან ვაჭრობით. ყოველივე ეს დაასუსტებს დიდი ბრიტანეთის პოლიტიკურ სისტემას. ჩვენ კი ხელ-ფეხი გაგვეხსნება, რათა ამ კუნძულების ბაზრითაც ვიხეიროთ და სხვა ქვეყნების ბაზრებზეც ფეხი მოვიკიდოთ. ამით კი ჩვენი ვაჭრობა დიდ ხეირს ნახავს. მაგრამ ისიც ცხადია, რომ ბრიტანეთის მთავრობის მიმართ ასეთი პოზიციისგან სარგებლის მიღება გაჭირდება, თუ ამავდროულად ჩვენს ბაზრებზე მას გარკვეულ შეღავათებსაც არ დავუწესებთ. სხვა სახელმწიფოებიც ამგვარი პოლიტიკიდან სათანადო გაკვეთილს გამოიტანენ, თუკი არ უნდათ ჩვენი ბაზრიდან გაძევების სიმწარე იწვნიონ.
ფედერალური სამხედრო – საზღვაო ფლოტის შექმნა კიდევ ერთი საშუალებაა იმისა, რომ ზეგავლენა მოვახდინოთ იმ პოლიტიკაზე, რომელსაც ევროპული სახელმწიფოები ჩვენი ქვეყნის მიმართ ატარებენ.  უეჭველია, რომ თუკი კავშირს შევინარჩუნებთ და განვამტკიცებთ, უახლოეს მომავალში საზღვაო ფლოტსაც შევქმნით. შესაძლოა, მან მეტოქეობა ვერ გაუწიოს დიდ საზღვაო სახელმწიფოებს, მაგრამ  საკმარისად ძლიერი იქნება საიმისოდ, რომ საჭიროების შემთხვევაში საკადრისი მიუზღოს ჩვენს მოშურნეს. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ფედერალური საზღვაო ფლოტის ყოლა ვესტ ინდოეთში წარმოებულ მოქმედებებთან დაკავშირებით. რამდენიმე სახაზო ხომალდსაც კი ძალა შესწევს, მნიშვნელოვნად გააძლიეროს როგორც ერთი, ისე მეორე დაპირისპირებული მხარის პოზიცია. ეს კი საკმარისი იქნება მთელი კამპანიის ბედის გადასაწყვეტად. ამასთან კი ჩვენი ქვეყნის სასიცოცხლო ინტერესებია დაკავშირებული. ისე რომ,  ყველაფერი იმაზეა დამოკიდებული, თუ რა პოზიციას დავიკავებთ. გასათვალისწინებელია ისიც, რომ ვესტ ინდოეთის საბრძოლო თეატრი ჩვენი ქვეყნიდან მარაგდება. ყოველივე ეს კი ერთობ ხელსაყრელ პირობებს გვიქმნის საიმისოდ, რომ ხელი გამოვკრათ ჩვენთვის ფრიად სასარგებლო კომერციულ პრივილეგიებს. ამით არა მარტო მეგობრობა, არამედ ნეიტრალიტეტიც დაგვიფასდება. თუკი განუხრელად მხარს დავუჭერთ კავშირის ჩამოყალიბებას, მაშინ ვერაფერი დაუდგება წინ ჩვენი იმედის ახდენას, _ ევროპულ სახელმწიფოთა არბიტრად ვიქცეთ ამერიკის კონტინენტზე. ამ ქვეყნებს შორის არსებულ ინტერესთა ბალანსს მსოფლიოს ამ ნაწილში ისე შევცვლიდით, როგორც ამას ჩვენი ქვეყნის ინტერესები მოითხოვენ.
მაგრამ თუ ასე არ მოვიქცევით და უარს ვიტყვით იმაზე, რაც ჩვენთვის ეგზომ სასურველია, მაშინ ქიშპობის სული გაინავარდებს დაპირისპირებულ მხარეთა შორის. ეს კი იმას ნიშნავს, რომ  ბუნების მიერ ჩვენთვის ბოძებული ყველა წარმტაცი უპირატესობა გავერანდება. არადა რა ახლოს ვიყავით იმასთან, რომ ყოველივე ამით აუწონელი სარგებელი გვენახა. ამ სიტუაციაში კი, როცა ყველა ყველას წინააღმდეგ ომობს და ჩვენი შიში არავის აქვს, ჩვენი აღებმიცემობის საქმე, სავსებით შესაძლებელია, ნებისმიერი დაპირისპირებული მხარის უტიფარ ინტერესებს შეეწიროს. უმოწყალოდ დაიწყებენ ჩვენი ქონების ძარცვა-გლეჯას. წარბსაც კი არ შეიხრიან, ისე მიიტაცებენ მას და ისე დაიკმაყოფილებენ თავიანთ სურვილებს, რომ ამის გამო ოდნავადაც არ შეაწუხებთ სინდისის ქეჯნა. ნეიტრალური ქვეყნის უფლებებს მხოლოდ მაშინ სცემენ პატივს, თუ მათ  სათანადო ძალა იცავს. სუსტ ქვეყანას იმის უფლებაც კი ჩამორთმეული აქვს, რომ ნეიტრალური იყოს.
თუკი ძლიერ ეროვნულ მმართველობას ჩამოვაყალიბებთ, მაშინ ჩვენი ქვეყნის მთელი ბუნებრივი სიმძლავრე და რესურსები ჩვენივე საერთო ინტერესების დაცვაზე იქნება მიმართული. სწორედ ასე მოვახერხებთ ყველა იმ მზაკვრული გეგმის ჩაფუშვას, რომლებსაც ჩვენი ევროპელი მოშურნეები აწყობენ ჩვენი წინსვლის შესაფერხებლად. ეს კი არადა, მათ სურვილიც კი წაუხდებათ ამგვარი გეგმების შედგენისა, ვინაიდან სრულიად აშკარა იქნება ის, რომ არც ერთ მათგანს წარმატებით განხორციელება არ უწერია. თუ ყველაფერი ასე წარიმართა, მაშინ აღებ-მიცემობის გამოცოცხლება, ნაოსნობის გაცხოველება და ფლოტის აღორძინება როგორც მორალური, ისე ფიზიკური აუცილებლობის გამოხატულება იქნება მხოლოდ და მხოლოდ. ჩვენ შეიძლება არად მივიჩნიოთ წვრილფეხა პოლიტიკანთა ხრიკები, მაგრამ უარს ვერ ვიტყვით იმაზე, რომ ვაკონტროლოთ, ანდა შევასწოროთ ბუნებრივი განვითარების განუხრელი და უცილობელი გეზი.
მაგრამ თუკი დავქუცმაცდებით, მაშინ წინ ვერაფერი დაუდგება იმას, რომ ჩვენ წინააღმდეგ მომართული ყველა მზაკვრული გეგმა წარმატებით განხორციელდეს. საზღვაო სახელმწიფოები ისარგებლებენ ჩვენი საერთო დასუსტებით და თავს პოლიტიკური არსებობის მათთვის სასურველ პირობებს მოგვახვევენ. მათი საერთო ინტერესია ჩვენი საზღვაო ტვირთების გადაზიდვა. უფრო მეტი, ისინი ძალისხმევას არ დაიშურებენ საიმისოდ, რომ არაფრით დაუშვან ჩვენი ხომალდებით მათი ტვირთების გადაზიდვა, რათა შეაფერხონ და საბოლოო ჯამში, ჩაშალონ კიდეც ჩვენში სამხედრო – საზღვაო ფლოტის მშენებლობა. ისე რომ, მათ მზაკვრულ გეგმებში პასიური ვაჭრობისთვის ვართ განწირულნი. იძულებულნი ვიქნებით ჩვენი საქონლის წმინდა ფასით დავკმაყოფილდეთ იმის შემყურენი, თუ როგორ ისქელებენ ჯიბეს ჩვენი მტრები და მდევნელები ჩვენივე ვაჭრობიდან მიტაცებული სარგებლით. ამერიკელი სოვდაგრები და ზღვით მოგზაურნი ხომ ყოველთვის გამოირჩეოდნენ თავიანთი სწორუპოვარი ფხიანობით. მაგრამ თუ გონს არ მოვეგეთ, ხელიდან გამოგვეცლება და გაქრება ის, რაც ჩვენი ეროვნული სიმდიდრის ამოუწურავი წყაროა. ჩვენს ქვეყანას სიღატაკე და სირცხვილი დარევს ხელს. არადა, თუკი სიბრძნეს გამოვიჩენთ, მთელი მსოფლიოს აღფრთოვანებას გამოვიწვევთ და ყველასთვის საშურველი შევიქმნებით.
არსებობენ უფლებები, რომლებიც ცალკეული შტატისა კი არ არის, არამედ ამერიკის, როგორც ერთიანი სახელმწიფოს, უფლებებს წარმოადგენს. თევზის რეწვის უფლებაზე მოგახსენებთ. იგივე ითქმის დასავლეთის ტბებსა და მისისიპზე ნაოსნობის უფლებათა შესახებაც. თუკი კონფედერაცია დაიშლება, ამ უფლებათა შენარჩუნების შესახებ ერთობ მგძნობიარე საკითხებიც უმალვე წამოიჭრება. უფრო ძლიერ ჩვენს პარტნიორებს კი, ალბათ, არაფერი დაუშლის, ისინი ჩვენს საზიანოდ არ გადაწყვიტონ. ალბათ, არ არის საჭირო კომენტარი იმის თაობაზე, თუ როგორი იქნება ესპანეთის პოზიცია მისისპთან მიმართებაში. საფრანგეთსა და ბრიტანეთს ჩვენებრ თევზის რეწვის ინტერესი ამოძრავებს.
ამას ხომ უდიდესი მნიშვნელობა აქვს ნაოსნობის განვითარებისთვის. ბუნებრივია, ისინი დიდხანს ვერ დარჩებიან გულგრილნი იმ უპირატესობის მიმართ, რომელსაც აღებმიცემობის ეს დარგი იძლევა. მისი მნიშვნელობა კი გამოცდილებით არის დადასტურებული. სწორედ იმან, რომ ამ დარგში გაბატონებული მდგომარეობა გვიკავია, შესაძლებლობა მოგვცა, დაბალ ფასად გაგვეყიდა ჩვენი საქონელი და ჩვენი კონკურენტები პირში ჩალაგამოვლებულები სწორედ რომ მათსავე ბაზრებზე დაგვეტოვებინა. განა არის რამე იმაზე ბუნებრივი, რომ ეს ქვეყნები ეგზომ სახიფათო კონკურენტების თავიდან მოშორებას  შეეცდებიან?
არ იქნებოდა უპრიანი, აღებმიცემობის ეს დარგი ისეთ რამედ განგვეხილა, რითაც ერთმა რომელიმე შტატმა უნდა იხეიროს. მასში მონაწილეობის მიღება და აქედან ხეირის ნახვა ყველა საზღვაოსნო შტატს უნდა შეეძლოს. იმ შემთხვევაში კი, თუ ისინი უფრო დიდ კაპიტალს ჩადე-ბენ ამ საქმეში, შესაფერისი სარგებელიც, ბუნებრივია, არ დააყოვნებს. ამჟამად კი აღებმიცემობის ეს დარგი მეზღვაურთა გაწვრთნის სკოლაა მხოლოდ, მაგრამ მოვა დრო და ამა თუ იმ  შტატის მეზღვაურები უფრო სფუძვლიანად შეითვისებენ ზღვაოსნობის პრინციპებს. მაშინ კი იგი საერთო ეროვნულ საგანძურად გადაიქცევა. ასეთი რამ აუცილებელია ფლოტის ასაშენებლად.
ჩვენი კავშირი მრავალნაირად შეუწყობს ხელს იმ დიადი ეროვნული მიზნის მიღწევას, რასაც სამხედროსაზღვაოფლოტის შექმნა ქვია. ყოველი დაწესებულება იმ რესურსების რაოდენობისა და თვისებრიობის პირდაპირ _ პროპორციულად ვითარდება, რომლებსაც მის შესაქმნელად და მხარდასაჭერად იყენებენ. შეერთებული შტატების სამხედრო-საზღვაო ფლოტი კი ისეთი დაწესებულებაა, რომელიც ყველა შტატის რესურსების მობილი-ზებას მოითხოვს. ამიტომაც შეუძლებელია იგი ერთი რომელიმე შტატის ან თუნდაც ცალკეული კონფედერაციის საქმე იყოს. ნაწილობრივი  რესურსები ვერაფრით გაწვდება საერთო  – ეროვნულ საკეთებელს.  საქმე ის არის, რომ კონფედერაციული ამერიკის სხვადასხვა ნაწილი თავისებურად იხეირებს ფლოტის მშენებლობით. უფრო შორეული სამხრეთის შტატები გემთმშენებლებს დიდი რაოდენობით მოაწვდიან ისეთ მასალას, როგორიც ფისი, კუპრი და სკიპიდარია. იქაური მერქანიც ფრიად გამძლე და მტკიცეა. ჩვენი საზღვაო ფლოტის ძლიერებისა და ეკონომიკის აღმავლობისთვის კი ძალზე დიდი მნიშვნელობა ექნება იმას, თუ რამდენად გამძლენი იქნებიან ჩვენი ხომალდები. თავის მხრივ კი ეს, მნიშვნელოვანწილად, სამხრეთიდან მოწოდებულ ხე-ტყეზე იქნება დამოკიდებული. რამდენიმე სამხრეთული და ცენტრალური   შტატი  საუკეთესო ხარისხის რკინას აწარმოებს. ბუნებრივია, ფლოტის მშენებლებს რკინას სწორედ ისინი მიაწვდიან. მეზღვაურებს უმთავრესად კი ჩრდილოეთის შტატებიდან ჩამოიყვანენ. ალბათ, ისედაც ცხადია ის, რომ საგარეო თუ საზღვაო ვაჭრობას დაცვა სჭირდება. სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ერთ-ერთი მიზანიც  სწორედ ესაა. ალბათ იმაზეც არ ღირს სიტყვის ჩამოგდება, რომ თავის მხრივ, აღებმიცემობის განვითარების გარეშე სამხედრო-საზღვაო ფლოტის აღორძინებაც წარმოუდგენელია. ეს ორი რამ თავისებურ ურთიერთკავშირშია ერთმანეთთან და ხელს უწყობს ერთმანეთის განვითარებას.
თვითონ შტატებს შორის შეუზღუდავი ურთიერთკავშირი წინ წაწევს ვაჭრობის საქმეს თითოეულ მათგანში. ამას ხელს შეუწყობს ის, რომ საშინაო ბაზარზე ერთი შტატი ისეთ საქონელს გამოიტანს, რომელიც მეორე შტატის მოთხოვნილებათა დაკმაყოფილებას მოემსახურება. ასევე წაადგება ვაჭრობის განვითარებას თითოეული შტატის მიერ დამოუკი-დებლად  წარმოებული  ექსპორტი, ანუ საგარეო აღებმიცემობა. Qქეყნის ყველა ნაწილში გაცხოველებული აღებმიცემობის შემსწრენი გავხდებით. საქონლის თავისუფალი მიმოქცევა მთელი ქვეყნის მასშტაბით კიდევ უფრო გააცხოველებს და უფრო ენერგიულს გახდის მას. კომერციულ თაოსნობას ბევრად უფრო ფართო გასაქანი მიეცემა. მისი წყარო კი საქონლის ის მრავალფეროვანი ნაკადი იქნება, რომელიც  სხვადასხვა შტატებიდან მოედინება. თუკი მოუსავლიანობა, ან მწირი მოსავალი  ქვეყნის ერთ რომელიმე ნაწილში ძირითადი პროდუქტის კლებას გამოი-წვევს, მას ქვეყნის სხვა, უფრო უხვმოსავლიანი ნაწილი შეეწევა. საექსპორტო საქონლის მრავალფეროვნებაც მისივე ღირებულებაზე ნაკლებ როდი უწყობს ხელს საგარეო ვაჭრობის გამოცოცხლებას.  მისი საქმე ბევრად უფრო კარგად მიდის მაშინ, როცა ხელთა გვაქვს დადგენილი ფასის მქონე ბევრი საქონელი, ვიდრე მაშინ, როცა ფასი იგივე რჩება საქონელი კი – ცოტაა. ამის მიზეზი აღებმიცემობისთვის ნიშანდობლივი კონკურენცია და ის მერყეობაა, ბაზარს რომ ახასიათებს.  ერთი რომელიმე სახეობის საქონელზე ხან, შესაძლოა, დიდი მოთხოვ-ნილება იყოს, მაშინ, როცა სხვა რომელიმე არ საღდებოდეს. მაგრამ თუკი ბაზარზე ნაირ – ნაირი საქონელია გამოტანილი, მაშინ ძნელად თუ რამე დააბრკოლებს აღებმიცემობას, სავაჭრო გარიგებებსაც ვერაფერი შეუ-შლის ხელს და სტაგნაციასაც თავიდან ავიშორებთ. გამჭრიახი სოვდაგარი უმალვე ჩასწვდება ამგვარ დაკვირვებათა ჭეშმარიტებას. მას არც იმის მიხვედრა გაუჭირდება, რომ შეერთებული შტატების მთლიანი სავაჭრო ბალანსი ყველასთვის ბევრად უფო ხელსაყრელი იქნება, ვიდრე მხოლოდ ცამეტი შტატის, ანდა რამდენიმე ნაწილობრივი გაერთიანებისა.
ამაზე, შესაძლოა, შემოგვესიტყვონ: სულერთია, შტატები შეერთებულნი იქნებიან თუ დანაწევრებულნი, მათ შორის გაცხოველებული ურთიერთობა შესაძლებელს გახდის იმავე მიზნების მიღწევასო. მაგრამ საქმე ისაა, რომ ამგვარი ურთიერთობა შეიძლება სხვადასხვა მიზეზით დააბკოლდეს, ჩაიშალოს, ანდა შევიწროებულ იქნეს. Eამგვარი მიზეზები გამოწვლილვით იქნა განხილული ჩვენ მიერ. გარდა ამისა, კომერციული თუ პოლიტიკური მიზნების ერთობას ხომ ერთიანი მმართველობა განაპირობებს.
იგივე საგანი შეიძლება სხვა კუთხითაც იქნეს განხილული. ამგვარი განხილვა კი შეიძლება უფრო გასაოცარიც იყოს და დიდი აღრფთოვანებაც გამოიწვიოს. მაგრამ ასეთი რამ შორეულ მომავალში გაგვიტყუებდა და ისეთ საკითხებზე მოგვიწევდა მსჯელობა, საგაზეთო დისკუსიის ფარგლებს რომ გვარიანად  სცდება. Oერთი სიტყვით, ჩვენი ამჟამინდელი მდგომარეობა და იტერესები გვაგულიანებს, რათა ამერიკული საქმისა და მისი პოლიტიკური სისტემის აღმავალობა ვირწმუნოთ. საქმე ისაა, რომ დღევანდელი მსოფლიო, როგორც პოლიტიკურად, ისე გეოგრაფიულად, ოთხ ნაწილად იყოფა. ოთხივე მათგანს ინტერესთა თავისი საკუთარი წრე აქვს. ევროპას, დანარჩენი სამი ნაწილის საუბედუროდ, გაბატონებული მდგომარეობა უჭირავს. რა გზით მოიპოვა მან ეს? სამხედრო ძალითა და ხელშეკრულებებით, ძალმომრეობითა და თაღლითობით. აფრიკამ, აზიამ და ამერიკამ ერთიმეორეზე მიყოლებით იწვნიეს ამ ბატონობის შედეგები.  უკვე კარგა ხანია, რაც იგი ამგვარ უპირატესობას ინარჩუნებს. ახლა კი იმ ზომამდე გაზულუქდა, რომ თავი მთელი მსოფლიოს მბრძანებლად დაუგულვებია და ასე ჰგონია, დანარჩენი კაცობრიობა ვითომცდა იმისთვის იყოს შექმნილი, რომ მხოლოდ მას მოუტანოს ხეირი. მოაზროვნე კაცები, რომლებიც იქ დიდ პატივში ჰყავთ და ფილოსოფოსებს უწოდებენ, იქაურ მაცხოვრებლებს უზარმაზარ ფიზიკურ ძალას მიაწერენ და მთელი სერიოზულობით ამტკიცებენ, ამერიკაში ყველა ცოცხალმა არსებამ, – მათ შორის ადამიანმაც, _ გადაგვარება განიცადაო; ძაღლიც კი გადაეჩვია ყეფას მას შემდეგ, რაც მან იქაური ჰაერი ჩაისუნთქაო. ამგვარი მოაზროვნენი დიდი ხნის მანძილზე აგროვებდნენ ფაქტებს, აქაოდა ევროპელთა ქედმაღლური პრეტენზიები საფუძველს მოკლებული არავის ეგონოსო. ამრიგად, განგებამ ჩვენ დაგვაკისრა, ადამიანთა მოდგმის ღირსება დავიცვათ და ჩვენს თვითრჯულ თანამოძმეს ზომიერება ვასწავლოთ. თუ შევკავშირდებით, შევძლებთ, თავი წარმატებით გავართვათ დაკისრებულ ამოცანას. თუ დავიშლებით, ევროპის ტრიუმფს კიდევ ერთ მსხვერპლად შევერაცხებით. დაე, ამერიკელებს ნურასოდეს მოუნდებათ ის, რომ მათ ევროპელები თავიანთი სიდიადის იარაღად იყენებდნენ! დაე, ცამეტი შტატი ისე შედუღაბდეს, რომ ერთიანი, მძლავრი ამერიკული სისტემა შექმნას. დაე, მან მოიპოვოს კონტროლი ყველა ტრანსატლანტიკურ ძალასა თუ ზეგავლენაზე. დაე, კაცობრიობას იგი კარნახობდეს იმ პირობებს, რის საფუძველზეც ახალსა და ძველ მსოფლიოს შორის ხიდი გაიდება.


The Federalist No. 11  : HAMILTON

November 24, 1787

To the People of the State of New York:

The  importance of the Union, in a commercial light, is one of those points about which there is least room to entertain a difference of opinion, and which has, in fact, commanded the most general assent of men who have any acquaintance with the subject. This applies as well to our intercourse with foreign countries as with each other.

cyc

There are appearances to authorize a supposition that the adventurous spirit, which distinguishes the commercial character of America, has already excited uneasy sensations in several of the maritime powers of Europe. They seem to be apprehensive of our too great interference in that carrying trade, which is the support of their navigation and the foundation of their naval strength. Those of them which have colonies in America look forward to what this country is capable of becoming, with painful solicitude. They foresee the dangers that may threaten their American dominions from the neighborhood of States, which have all the dispositions, and would possess all the means, requisite to the creation of a powerful marine. Impressions of this kind will naturally indicate the policy of fostering divisions among us, and of depriving us, as far as possible, of an ACTIVE COMMERCE in our own bottoms. This would answer the threefold purpose of preventing our interference in their navigation, of monopolizing the profits of our trade, and of clipping the wings by which we might soar to a dangerous greatness. Did not prudence forbid the detail, it would not be difficult to trace, by facts, the workings of this policy to the cabinets of ministers.

If we continue united, we may counteract a policy so unfriendly to our prosperity in a variety of ways. By prohibitory regulations, extending, at the same time, throughout the States, we may oblige foreign countries to bid against each other, for the privileges of our markets. This assertion will not appear chimerical to those who are able to appreciate the importance of the markets of three millions of people–increasing in rapid progression, for the most part exclusively addicted to agriculture, and likely from local circumstances to remain so–to any manufacturing nation; and the immense difference there would be to the trade and navigation of such a nation, between a direct communication in its own ships, and an indirect conveyance of its products and returns, to and from America, in the ships of another country. Suppose, for instance, we had a government in America, capable of excluding Great Britain (with whom we have at present no treaty of commerce) from all our ports; what would be the probable operation of this step upon her politics? Would it not enable us to negotiate, with the fairest prospect of success, for commercial privileges of the most valuable and extensive kind, in the dominions of that kingdom? When these questions have been asked, upon other occasions, they have received a plausible, but not a solid or satisfactory answer. It has been said that prohibitions on our part would produce no change in the system of Britain, because she could prosecute her trade with us through the medium of the Dutch, who would be her immediate customers and paymasters for those articles which were wanted for the supply of our markets. But would not her navigation be materially injured by the loss of the important advantage of being her own carrier in that trade? Would not the principal part of its profits be intercepted by the Dutch, as a compensation for their agency and risk? Would not the mere circumstance of freight occasion a considerable deduction? Would not so circuitous an intercourse facilitate the competitions of other nations, by enhancing the price of British commodities in our markets, and by transferring to other hands the management of this interesting branch of the British commerce?

A mature consideration of the objects suggested by these questions will justify a belief that the real disadvantages to Britain from such a state of things, conspiring with the pre-possessions of a great part of the nation in favor of the American trade, and with the importunities of the West India islands, would produce a relaxation in her present system, and would let us into the enjoyment of privileges in the markets of those islands elsewhere, from which our trade would derive the most substantial benefits. Such a point gained from the British government, and which could not be expected without an equivalent in exemptions and immunities in our markets, would be likely to have a correspondent effect on the conduct of other nations, who would not be inclined to see themselves altogether supplanted in our trade.

A further resource for influencing the conduct of European nations toward us, in this respect, would arise from the establishment of a federal navy. There can be no doubt that the continuance of the Union under an efficient government would put it in our power, at a period not very distant, to create a navy which, if it could not vie with those of the great maritime powers, would at least be of respectable weight if thrown into the scale of either of two contending parties. This would be more peculiarly the case in relation to operations in the West Indies. A few ships of the line, sent opportunely to the reinforcement of either side, would often be sufficient to decide the fate of a campaign, on the event of which interests of the greatest magnitude were suspended. Our position is, in this respect, a most commanding one. And if to this consideration we add that of the usefulness of supplies from this country, in the prosecution of military operations in the West Indies, it will readily be perceived that a situation so favorable would enable us to bargain with great advantage for commercial privileges. A price would be set not only upon our friendship, but upon our neutrality. By a steady adherence to the Union we may hope, erelong, to become the arbiter of Europe in America, and to be able to incline the balance of European competitions in this part of the world as our interest may dictate.

But in the reverse of this eligible situation, we shall discover that the rivalships of the parts would make them checks upon each other, and would frustrate all the tempting advantages which nature has kindly placed within our reach. In a state so insignificant our commerce would be a prey to the wanton intermeddlings of all nations at war with each other; who, having nothing to fear from us, would with little scruple or remorse, supply their wants by depredations on our property as often as it fell in their way. The rights of neutrality will only be respected when they are defended by an adequate power. A nation, despicable by its weakness, forfeits even the privilege of being neutral.

Under a vigorous national government, the natural strength and resources of the country, directed to a common interest, would baffle all the combinations of European jealousy to restrain our growth. This situation would even take away the motive to such combinations, by inducing an impracticability of success. An active commerce, an extensive navigation, and a flourishing marine would then be the offspring of moral and physical necessity. We might defy the little arts of the little politicians to control or vary the irresistible and unchangeable course of nature.

But in a state of disunion, these combinations might exist and might operate with success. It would be in the power of the maritime nations, availing themselves of our universal impotence, to prescribe the conditions of our political existence; and as they have a common interest in being our carriers, and still more in preventing our becoming theirs, they would in all probability combine to embarrass our navigation in such a manner as would in effect destroy it, and confine us to a PASSIVE COMMERCE. We should then be compelled to content ourselves with the first price of our commodities, and to see the profits of our trade snatched from us to enrich our enemies and persecutors. That unequaled spirit of enterprise, which signalizes the genius of the American merchants and navigators, and which is in itself an inexhaustible mine of national wealth, would be stifled and lost, and poverty and disgrace would overspread a country which, with wisdom, might make herself the admiration and envy of the world.

There are rights of great moment to the trade of America which are rights of the Union–I allude to the fisheries, to the navigation of the Western lakes, and to that of the Mississippi.  The dissolution of the Confederacy would give room for delicate questions concerning the future existence of these rights; which the interest of more powerful partners would hardly fail to solve to our disadvantage. The disposition of Spain with regard to the Mississippi needs no comment. France and Britain are concerned with us in the fisheries, and view them as of the utmost moment to their navigation. They, of course, would hardly remain long indifferent to that decided mastery, of which experience has shown us to be possessed in this valuable branch of traffic, and by which we are able to undersell those nations in their own markets. What more natural than that they should be disposed to exclude from the lists such dangerous competitors?

This branch of trade ought not to be considered as a partial benefit. All the navigating States may, in different degrees, advantageously participate in it, and under circumstances of a greater extension of mercantile capital, would not be unlikely to do it. As a nursery of seamen, it now is, or when time shall have more nearly assimilated the principles of navigation in the several States, will become, a universal resource. To the establishment of a navy, it must be indispensable.

To this great national object, a NAVY, union will contribute in various ways. Every institution will grow and flourish in proportion to the quantity and extent of the means concentred towards its formation and support. A navy of the United States, as it would embrace the resources of all, is an object far less remote than a navy of any single State or partial confederacy, which would only embrace the resources of a single part. It happens, indeed, that different portions of confederated America possess each some peculiar advantage for this essential establishment. The more southern States furnish in greater abundance certain kinds of naval stores–tar, pitch, and turpentine. Their wood for the construction of ships is also of a more solid and lasting texture. The difference in the duration of the ships of which the navy might be composed, if chiefly constructed of Southern wood, would be of signal importance, either in the view of naval strength or of national economy. Some of the Southern and of the Middle States yield a greater plenty of iron, and of better quality. Seamen must chiefly be drawn from the Northern hive. The necessity of naval protection to external or maritime commerce does not require a particular elucidation, no more than the conduciveness of that species of commerce to the prosperity of a navy.

An unrestrained intercourse between the States themselves will advance the trade of each by an interchange of their respective productions, not only for the supply of reciprocal wants at home, but for exportation to foreign markets. The veins of commerce in every part will be replenished, and will acquire additional motion and vigor from a free circulation of the commodities of every part. Commercial enterprise will have much greater scope, from the diversity in the productions of different States. When the staple of one fails from a bad harvest or unproductive crop, it can call to its aid the staple of another. The variety, not less than the value, of products for exportation contributes to the activity of foreign commerce. It can be conducted upon much better terms with a large number of materials of a given value than with a small number of materials of the same value; arising from the competitions of trade and from the fluctuations of markets. Particular articles may be in great demand at certain periods, and unsaleable at others; but if there be a variety of articles, it can scarcely happen that they should all be at one time in the latter predicament, and on this account the operations of the merchant would be less liable to any considerable obstruction or stagnation. The speculative trader will at once perceive the force of these observations, and will acknowledge that the aggregate balance of the commerce of the United States would bid fair to be much more favorable than that of the thirteen States without union or with partial unions.

It may perhaps be replied to this, that whether the States are united or disunited, there would still be an intimate intercourse between them which would answer the same ends; this intercourse would be fettered, interrupted, and narrowed by a multiplicity of causes, which in the course of these papers have been amply detailed. A unity of commercial, as well as political, interests, can only result from a unity of government.

There are other points of view in which this subject might be placed, of a striking and animating kind. But they would lead us too far into the regions of futurity, and would involve topics not proper for a newspaper discussion. I shall briefly observe, that our situation invites and our interests prompt us to aim at an ascendant in the system of American affairs. The world may politically, as well as geographically, be divided into four parts, each having a distinct set of interests. Unhappily for the other three, Europe, by her arms and by her negotiations, by force and by fraud, has, in different degrees, extended her dominion over them all. Africa, Asia, and America, have successively felt her domination. The superiority she has long maintained has tempted her to plume herself as the Mistress of the World, and to consider the rest of mankind as created for her benefit. Men admired as profound philosophers have, in direct terms, attributed to her inhabitants a physical superiority, and have gravely asserted that all animals, and with them the human species, degenerate in America–that even dogs cease to bark after having breathed awhile in our atmosphere. Facts have too long supported these arrogant pretensions of the Europeans. It belongs to us to vindicate the honor of the human race, and to teach that assuming brother, moderation. Union will enable us to do it. Disunion will add another victim to his triumphs. Let Americans disdain to be the instruments of European greatness! Let the thirteen States, bound together in a strict and indissoluble Union, concur in erecting one great American system, superior to the control of all transatlantic force or influence, and able to dictate the terms of the connection between the old and the new world!

რეკლამა

დაწერე კომენტარი